06. La Haine (1995) - IMDb: 8.1
(Hằn thù)
Nếu ai từng xem Amélie hẳn sẽ không quên anh "người yêu trong mộng" của Amélie Poulain với cái tên đọc méo miệng Nino Quincampoix, vai diễn anh người yêu ngơ ngẩn chuyên đi sưu tầm ảnh thẻ vứt đi này được Jeunet giao cho Mathieu Kassovitz, một người ... không ngớ ngẩn chút nào vì anh này là đạo diễn trẻ triển vọng bậc nhất của điện ảnh Pháp. Bộ phim xuất sắc nhất của Kassovitz là La Haine. Bộ phim đen trắng này kể lại một ngày của nhóm bạn đa sắc tộc (1 trắng, 1 đen, 1 Ả Rập - hay Rệp như dân Việt ở Pháp hay gọi) trong thời gian xung đột giữa cảnh sát Pháp và người nhập cư sống ở ngoại ô Paris đang lên cao (tương tự giai đoạn 2005-2006 khi liên tiếp nổ ra các cuộc bạo loạn đường phố, đốt phá ô tô, đánh nhau với cảnh sát, thậm chí có người thiệt mạng). Bộ phim gồm nhiều cảnh quay rất dài (long take) và chủ yếu bao gồm những đoạn hội thoại của ba người bạn Vinz (Vincent Cassel), Hubert (Hubert Koundé) và Saïd (Saïd Taghmaoui), trong số này chỉ có Vincent Cassel chắc có bạn biết mặt vì từng đóng Ocean's 12 và 13, anh này là chồng của Monica Bellucci - nữ diễn viên "hot" nhất của Ý. Phim được quay rất thật, cảm giác như đây là một bộ phim tài liệu chứ không phải một phim điện ảnh, các diễn viên (cả chính, cả phụ, kể cả những vai rất nhỏ) đều rất nhập vai, tất cả để làm toát lên cuộc sống thực sự của những thanh niên "bên lề Paris", những xung đột giữa cảnh sát và giới trẻ nổi loạn, giữa người giàu và người nghèo. Có lẽ Kassovitz muốn giải thích một phần câu hỏi tại sao lại luôn tồn tại dai dẳng những cuộc bạo loạn như vậy ở ngay thủ đô của một nước nổi tiếng là "tự do, bình đẳng và bác ái" như Pháp. Bộ phim này làm tôi liên tưởng tới Cidade de Deus, tác phẩm điện ảnh xuất sắc của Brasil cũng làm về đề tài tương tự (xung đột, suy nghĩ của giới trẻ - nghèo), với cách làm phim tương tự (quay như phim tài liệu, diễn viên diễn mà không diễn), để cố gắng giải thích những câu hỏi tương tự, cả 2 bộ phim đều thành công tuy rằng Cidade de Deus căng thẳng hơn còn La Haine có cái kết bất ngờ hơn. Hiềm một nỗi phim này rất khó xem nếu không có sub vì rặt là tiếng lóng, khuyên bạn nào muốn xem phim này thì nhớ kiếm sub.
07. Indigènes (2006) - IMDb: 7.3
(Người bản xứ/Lính thuộc địa - chỉ dân Bắc Phi thuộc địa Pháp, tên phim tiếng Anh có vẻ sâu sắc và hay hơn - Days of Glory - Ngày vinh quang)
Phim là câu chuyện về những người dân Bắc Phi, thuộc địa của Pháp, được kêu gọi tham gia các đội quân bản xứ để giải phóng cho "mẫu quốc" Pháp lúc này đang bị phát xít Đức chiếm đóng. Họ gồm 4 người lính da màu Saïd (Jamel Debbouze, anh này cũng đóng Amélie), Yassir (Samy Naceri, nổi với vai chính trong loạt phim Taxi), Messaoud (Roschdy Zem), Abdelkader (Sami Bouajila) với một viên chỉ huy "nửa bản địa" Roger Martinez (Bernard Blancan). Mỗi người tham gia cuộc chiến với một mục đích khác nhau, có người đơn giản là để giải phóng "tổ quốc" Pháp (như Saïd), có người là để chứng tỏ mình có khả năng không thua kém người Pháp gốc (như Messaoud ), có người đơn giản chỉ muốn "kiếm chác" sau đó trở về tổ quốc thực sự (như Yassir), họ chỉ có một điểm chung, đó là đều sống sót cho đến gần cuối cuộc chiến (khi quân Đức đã bị Đồng Minh dồn về biên giới vùng Alsace), một cuộc chiến mà càng dấn thân vào, họ - và cả những đồng đội, đều dần dần nhận ra rằng "không hiểu mình đang chiến đấu cho cái tổ quốc nào, tổ quốc của những người nào?". Họ có khả năng (Messaoud), họ có niềm tin (Saïd), họ có ... người yêu là một cô gái Pháp (Abdelkader), họ thậm chí mất cả người thân thiết nhất trong cuộc chiến (Yassir) nhưng dần dần họ nhận ra rằng mình chưa bao giờ, và không bao giờ được coi là người Pháp, chiến thắng cuối cùng, chiến thắng mà họ đã góp phần xương máu, cũng sẽ không bao giờ khắc tên của họ. Cái giữ họ lại với đội ngũ chỉ còn là một niềm tin AQ như Messaoud nói, đó là "đã ra đi là phải làm được cái gì đó". Bộ phim kết thúc với cái gì đó của Messaoud là một căn phòng 9m² của ông - một cựu chiến binh già, với một cái giường một bồn rửa mặt, chỉ có thế. Nếu tính về mặt cảnh quay chiến trận hoành tráng thì phim làm cũng bình thường, theo tôi là còn thua Un long dimanche, nhưng nếu tính về diễn xuất của nhân vật thì rất tốt, bộ 5 nhân vật chính diễn không ai giống ai, nhưng đều bộc lộ ra số phận của những người lính thuộc địa, diễn xuất của họ được đánh giá rất cao và được đồng trao giải Diễn xuất ở vai nam chính của LHP Cannes, đó là lần đầu tiên giải này được trao cho toàn bộ dàn diễn viên nam. Nghĩ lại, tôi vẫn thấy ngạc nhiên khi Indigènes được chính phủ Pháp đồng ý cho thực hiện, tài trợ và công chiếu rộng rãi, trong khi nó đánh thẳng vào sự thật mà chính phủ đó vẫn chối bỏ bấy lâu. Một bộ phim đáng xem.
08. Joyeux Noël (2005) - IMDb: 7.8
(Chúc mừng giáng sinh)
Một bộ phim nữa về đề tài chiến tranh. Đây là sản phẩm hợp tác của Pháp - Đức - Anh về sự kiện binh lính của các nước này trên một số mặt trận đã tự động đình chiến để ... ăn mừng lễ Giáng Sinh trong thời gian Thế chiến thứ nhất. Bộ phim mở đầu cực ấn tượng với 3 đoạn văn sách giáo khoa tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Đức được 3 đứa trẻ đọc, 3 đoạn văn nêu bật sự "không thể chung sống" của 3 dân tộc này và kết thúc bằng một ý niệm đơn giản, chỉ có giết chết họ, chúng ta mới được sống. Thực tế chiến trường cũng gần như vậy khi mà bất cứ bên nào "thò đầu" ra khỏi chiến hào hoặc đặt chân vào No man's land, coi như họ đã tự ký giấy khai tử cho mình. Vậy mà lễ Giáng Sinh, chính xác hơn là niềm tin tôn giáo và nỗi nhớ quê hương đã kéo họ lại với nhau, bắt tay nhau đình chiến. Những giờ phút đình chiến là thời khắc lạ lùng nhất của chiến tranh, khi những người hôm qua có thể giết nhau bằng lưỡi lê, ngày mai có thể bắn tỉa nhau bằng súng trường, lại chia sẻ với nhau mảnh sô cô la, chai rượu, cùng cầu nguyện, cùng nghe thánh ca và thậm chí là cùng đá bóng và thu dọn xác chết của đồng
đội. Nếu phim không nói rõ là "dựa trên sự kiện có thực" thì chắc tôi không thể tin là có những tình huống như vậy trong cái địa ngục chiến tranh hầm hào của Thế chiến thứ nhất. Nhưng rồi tất cả cũng phải kết thúc, bởi họ, những người lính, không phải kẻ quyết định chiến tranh, họ đơn giản chỉ là những con tốt thí cho các nhà chính trị tham vọng và thủ đoạn. Nhìn chung xét về nội dung thì phim khá được nhưng tôi không thích lắm diễn xuất của các nhân vật, đặc biệt là cô nàng tóc vàng xinh đẹp Diane Kruger (vai Hélène trong Troy), chả hiểu đạo diễn cho cô này vào làm gì, chẳng nhẽ chỉ mỗi việc câu khách? Phim cũng có vài trường đoạn "sến" quá mức cần thiết của một phim chiến tranh - vốn cần nhiều sự thật hơn là những mộng tưởng. Ngay cả việc đưa ra cái gọi là "dựa trên sự kiện có thật" cũng không làm tôi tin hơn những trường đoạn "sến" đó, hay đạo diễn có ý đồ khác? Tóm lại Joyeux Noël là một phim đáng xem cho dịp ... Giáng Sinh, tức là vui vẻ, sâu sắc một chút, hơi "giả tưởng" và kết thúc với chiều hướng yêu đời. Phim này không thể coi là một phim chiến tranh tốt, ít ra là nếu so với Indigènes ở trên, một phim được IMDb chấm thấp hơn khá nhiều (không hiểu sao).
09. Le huitième jour (1996) - IMDb: 7.3
(Ngày thứ tám)
Câu chuyện về tình bạn giữa Harry (Daniel Auteuil), một người đàn ông thất bại trong cuộc sống, với Georges (Pascal Duquenne), một chàng thanh niên bị bệnh Down (chính Duquenne cũng là một người bị Down). Phim này tôi thích hoàn toàn vì lý do riêng nên không chắc mọi người cũng thích. Nhưng có lẽ cũng sẽ nhiều bạn thích, vì cách nhìn đời, nói đúng hơn là cách yêu đời của một chàng thanh niên thiểu năng không lý gì chỉ làm một Harry "thất bại" thay đổi cách sống, cách yêu quý mọi người.
10. Paris, je t'aime (2006) - IMDb: 7.5
(Paris, tôi yêu người)
18 đoạn phim ngắn về Paris làm về 18 câu chuyện tình diễn ra ở 18 khu phố của thành phố "tình yêu". Nội dung chỉ đơn giản có thế, đa phần là những va chạm cuộc sống nhỏ nhặt thường ngày, không có kịch tính, không có cao trào, phim có phần khá giản dị nếu so với giàn diễn viên và đạo diễn hùng hậu (trong đó có cả anh em nhà Coen, những người có lẽ sắp đoạt giải đạo diễn tại Oscars 2008). Tuy vậy thì phim có khá nhiều câu chuyện "đẹp", và đặc biệt là cảnh quay thì miễn bàn, Paris hiện lên với đủ màu sắc, góc cạnh, cả vẻ hào nhoáng xa hoa, cả vẻ xù xì thô nhám, có lẽ các đạo diễn (đa phần ... không phải người Pháp) phải yêu cái thành phố hoa lệ này lắm mới chọn được những góc máy cô đọng như vậy. Nói đơn giản, bộ phim này dành cho những người sắp đi Paris (mà chưa biết đi đâu) và những người vẫn còn yêu Paris (mặc dù chẳng còn phân biệt được cảnh đẹp này với cảnh đẹp kia). Lại nghĩ giá mà Hà Nội có một bộ phim như vậy: Tôi yêu Hà Nội, sẽ có 24 góc phố, 24 mảnh đời nào được chọn nhỉ? (tự nhiên nghĩ tới Tình khúc 24 của Phú Quang - Dương Tường).
(Hằn thù)
Nếu ai từng xem Amélie hẳn sẽ không quên anh "người yêu trong mộng" của Amélie Poulain với cái tên đọc méo miệng Nino Quincampoix, vai diễn anh người yêu ngơ ngẩn chuyên đi sưu tầm ảnh thẻ vứt đi này được Jeunet giao cho Mathieu Kassovitz, một người ... không ngớ ngẩn chút nào vì anh này là đạo diễn trẻ triển vọng bậc nhất của điện ảnh Pháp. Bộ phim xuất sắc nhất của Kassovitz là La Haine. Bộ phim đen trắng này kể lại một ngày của nhóm bạn đa sắc tộc (1 trắng, 1 đen, 1 Ả Rập - hay Rệp như dân Việt ở Pháp hay gọi) trong thời gian xung đột giữa cảnh sát Pháp và người nhập cư sống ở ngoại ô Paris đang lên cao (tương tự giai đoạn 2005-2006 khi liên tiếp nổ ra các cuộc bạo loạn đường phố, đốt phá ô tô, đánh nhau với cảnh sát, thậm chí có người thiệt mạng). Bộ phim gồm nhiều cảnh quay rất dài (long take) và chủ yếu bao gồm những đoạn hội thoại của ba người bạn Vinz (Vincent Cassel), Hubert (Hubert Koundé) và Saïd (Saïd Taghmaoui), trong số này chỉ có Vincent Cassel chắc có bạn biết mặt vì từng đóng Ocean's 12 và 13, anh này là chồng của Monica Bellucci - nữ diễn viên "hot" nhất của Ý. Phim được quay rất thật, cảm giác như đây là một bộ phim tài liệu chứ không phải một phim điện ảnh, các diễn viên (cả chính, cả phụ, kể cả những vai rất nhỏ) đều rất nhập vai, tất cả để làm toát lên cuộc sống thực sự của những thanh niên "bên lề Paris", những xung đột giữa cảnh sát và giới trẻ nổi loạn, giữa người giàu và người nghèo. Có lẽ Kassovitz muốn giải thích một phần câu hỏi tại sao lại luôn tồn tại dai dẳng những cuộc bạo loạn như vậy ở ngay thủ đô của một nước nổi tiếng là "tự do, bình đẳng và bác ái" như Pháp. Bộ phim này làm tôi liên tưởng tới Cidade de Deus, tác phẩm điện ảnh xuất sắc của Brasil cũng làm về đề tài tương tự (xung đột, suy nghĩ của giới trẻ - nghèo), với cách làm phim tương tự (quay như phim tài liệu, diễn viên diễn mà không diễn), để cố gắng giải thích những câu hỏi tương tự, cả 2 bộ phim đều thành công tuy rằng Cidade de Deus căng thẳng hơn còn La Haine có cái kết bất ngờ hơn. Hiềm một nỗi phim này rất khó xem nếu không có sub vì rặt là tiếng lóng, khuyên bạn nào muốn xem phim này thì nhớ kiếm sub.
07. Indigènes (2006) - IMDb: 7.3
(Người bản xứ/Lính thuộc địa - chỉ dân Bắc Phi thuộc địa Pháp, tên phim tiếng Anh có vẻ sâu sắc và hay hơn - Days of Glory - Ngày vinh quang)
Phim là câu chuyện về những người dân Bắc Phi, thuộc địa của Pháp, được kêu gọi tham gia các đội quân bản xứ để giải phóng cho "mẫu quốc" Pháp lúc này đang bị phát xít Đức chiếm đóng. Họ gồm 4 người lính da màu Saïd (Jamel Debbouze, anh này cũng đóng Amélie), Yassir (Samy Naceri, nổi với vai chính trong loạt phim Taxi), Messaoud (Roschdy Zem), Abdelkader (Sami Bouajila) với một viên chỉ huy "nửa bản địa" Roger Martinez (Bernard Blancan). Mỗi người tham gia cuộc chiến với một mục đích khác nhau, có người đơn giản là để giải phóng "tổ quốc" Pháp (như Saïd), có người là để chứng tỏ mình có khả năng không thua kém người Pháp gốc (như Messaoud ), có người đơn giản chỉ muốn "kiếm chác" sau đó trở về tổ quốc thực sự (như Yassir), họ chỉ có một điểm chung, đó là đều sống sót cho đến gần cuối cuộc chiến (khi quân Đức đã bị Đồng Minh dồn về biên giới vùng Alsace), một cuộc chiến mà càng dấn thân vào, họ - và cả những đồng đội, đều dần dần nhận ra rằng "không hiểu mình đang chiến đấu cho cái tổ quốc nào, tổ quốc của những người nào?". Họ có khả năng (Messaoud), họ có niềm tin (Saïd), họ có ... người yêu là một cô gái Pháp (Abdelkader), họ thậm chí mất cả người thân thiết nhất trong cuộc chiến (Yassir) nhưng dần dần họ nhận ra rằng mình chưa bao giờ, và không bao giờ được coi là người Pháp, chiến thắng cuối cùng, chiến thắng mà họ đã góp phần xương máu, cũng sẽ không bao giờ khắc tên của họ. Cái giữ họ lại với đội ngũ chỉ còn là một niềm tin AQ như Messaoud nói, đó là "đã ra đi là phải làm được cái gì đó". Bộ phim kết thúc với cái gì đó của Messaoud là một căn phòng 9m² của ông - một cựu chiến binh già, với một cái giường một bồn rửa mặt, chỉ có thế. Nếu tính về mặt cảnh quay chiến trận hoành tráng thì phim làm cũng bình thường, theo tôi là còn thua Un long dimanche, nhưng nếu tính về diễn xuất của nhân vật thì rất tốt, bộ 5 nhân vật chính diễn không ai giống ai, nhưng đều bộc lộ ra số phận của những người lính thuộc địa, diễn xuất của họ được đánh giá rất cao và được đồng trao giải Diễn xuất ở vai nam chính của LHP Cannes, đó là lần đầu tiên giải này được trao cho toàn bộ dàn diễn viên nam. Nghĩ lại, tôi vẫn thấy ngạc nhiên khi Indigènes được chính phủ Pháp đồng ý cho thực hiện, tài trợ và công chiếu rộng rãi, trong khi nó đánh thẳng vào sự thật mà chính phủ đó vẫn chối bỏ bấy lâu. Một bộ phim đáng xem.
08. Joyeux Noël (2005) - IMDb: 7.8
(Chúc mừng giáng sinh)
Một bộ phim nữa về đề tài chiến tranh. Đây là sản phẩm hợp tác của Pháp - Đức - Anh về sự kiện binh lính của các nước này trên một số mặt trận đã tự động đình chiến để ... ăn mừng lễ Giáng Sinh trong thời gian Thế chiến thứ nhất. Bộ phim mở đầu cực ấn tượng với 3 đoạn văn sách giáo khoa tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Đức được 3 đứa trẻ đọc, 3 đoạn văn nêu bật sự "không thể chung sống" của 3 dân tộc này và kết thúc bằng một ý niệm đơn giản, chỉ có giết chết họ, chúng ta mới được sống. Thực tế chiến trường cũng gần như vậy khi mà bất cứ bên nào "thò đầu" ra khỏi chiến hào hoặc đặt chân vào No man's land, coi như họ đã tự ký giấy khai tử cho mình. Vậy mà lễ Giáng Sinh, chính xác hơn là niềm tin tôn giáo và nỗi nhớ quê hương đã kéo họ lại với nhau, bắt tay nhau đình chiến. Những giờ phút đình chiến là thời khắc lạ lùng nhất của chiến tranh, khi những người hôm qua có thể giết nhau bằng lưỡi lê, ngày mai có thể bắn tỉa nhau bằng súng trường, lại chia sẻ với nhau mảnh sô cô la, chai rượu, cùng cầu nguyện, cùng nghe thánh ca và thậm chí là cùng đá bóng và thu dọn xác chết của đồng
đội. Nếu phim không nói rõ là "dựa trên sự kiện có thực" thì chắc tôi không thể tin là có những tình huống như vậy trong cái địa ngục chiến tranh hầm hào của Thế chiến thứ nhất. Nhưng rồi tất cả cũng phải kết thúc, bởi họ, những người lính, không phải kẻ quyết định chiến tranh, họ đơn giản chỉ là những con tốt thí cho các nhà chính trị tham vọng và thủ đoạn. Nhìn chung xét về nội dung thì phim khá được nhưng tôi không thích lắm diễn xuất của các nhân vật, đặc biệt là cô nàng tóc vàng xinh đẹp Diane Kruger (vai Hélène trong Troy), chả hiểu đạo diễn cho cô này vào làm gì, chẳng nhẽ chỉ mỗi việc câu khách? Phim cũng có vài trường đoạn "sến" quá mức cần thiết của một phim chiến tranh - vốn cần nhiều sự thật hơn là những mộng tưởng. Ngay cả việc đưa ra cái gọi là "dựa trên sự kiện có thật" cũng không làm tôi tin hơn những trường đoạn "sến" đó, hay đạo diễn có ý đồ khác? Tóm lại Joyeux Noël là một phim đáng xem cho dịp ... Giáng Sinh, tức là vui vẻ, sâu sắc một chút, hơi "giả tưởng" và kết thúc với chiều hướng yêu đời. Phim này không thể coi là một phim chiến tranh tốt, ít ra là nếu so với Indigènes ở trên, một phim được IMDb chấm thấp hơn khá nhiều (không hiểu sao).
09. Le huitième jour (1996) - IMDb: 7.3
(Ngày thứ tám)
Câu chuyện về tình bạn giữa Harry (Daniel Auteuil), một người đàn ông thất bại trong cuộc sống, với Georges (Pascal Duquenne), một chàng thanh niên bị bệnh Down (chính Duquenne cũng là một người bị Down). Phim này tôi thích hoàn toàn vì lý do riêng nên không chắc mọi người cũng thích. Nhưng có lẽ cũng sẽ nhiều bạn thích, vì cách nhìn đời, nói đúng hơn là cách yêu đời của một chàng thanh niên thiểu năng không lý gì chỉ làm một Harry "thất bại" thay đổi cách sống, cách yêu quý mọi người.
10. Paris, je t'aime (2006) - IMDb: 7.5
(Paris, tôi yêu người)
18 đoạn phim ngắn về Paris làm về 18 câu chuyện tình diễn ra ở 18 khu phố của thành phố "tình yêu". Nội dung chỉ đơn giản có thế, đa phần là những va chạm cuộc sống nhỏ nhặt thường ngày, không có kịch tính, không có cao trào, phim có phần khá giản dị nếu so với giàn diễn viên và đạo diễn hùng hậu (trong đó có cả anh em nhà Coen, những người có lẽ sắp đoạt giải đạo diễn tại Oscars 2008). Tuy vậy thì phim có khá nhiều câu chuyện "đẹp", và đặc biệt là cảnh quay thì miễn bàn, Paris hiện lên với đủ màu sắc, góc cạnh, cả vẻ hào nhoáng xa hoa, cả vẻ xù xì thô nhám, có lẽ các đạo diễn (đa phần ... không phải người Pháp) phải yêu cái thành phố hoa lệ này lắm mới chọn được những góc máy cô đọng như vậy. Nói đơn giản, bộ phim này dành cho những người sắp đi Paris (mà chưa biết đi đâu) và những người vẫn còn yêu Paris (mặc dù chẳng còn phân biệt được cảnh đẹp này với cảnh đẹp kia). Lại nghĩ giá mà Hà Nội có một bộ phim như vậy: Tôi yêu Hà Nội, sẽ có 24 góc phố, 24 mảnh đời nào được chọn nhỉ? (tự nhiên nghĩ tới Tình khúc 24 của Phú Quang - Dương Tường).
Sao em ham mo blog cua anh the nhi??? :)
RépondreSupprimerDay dung la entry em look forward vi rat muon xem phim Phap nhung ko biet nhieu lam :)
Ngay mai, se co cua hang dia o Bao Khanh bi em ghe tham :)
Keep well
To' biet moi~ phim Ngay thu 8 . Da~ nghe thay phim nay rat hay nhung da~ di tim` nhung chua thay o? dau ban' ca...
RépondreSupprimer